Langer zon en meer wind

Texel

Iedere Texelaar weet het, op Texel (de bewoners van Texel spreken het uit als 'tessel') schijnt de zon langer, regent het minder en waait het meer dan in de rest van Nederland. Texel is slechts enkele minuten met de boot vanaf Den Helder verwijderd, maar toch waan je je op Texel helemaal weg. Het eiland is 25 kilometer lang en 12 kilometer breed, heeft 27 kilometer zandstrand, 135 kilometer fietspaden en meer schapen (16.000) dan inwoners (13.700).

Texel is met 170 km2 (zo'n beetje 2 keer de oppervlakte van de stad Groningen) het grootste Nederlandse waddeneiland. Het is aan de onderkant met een regelmatige veerdienst verbonden met het vasteland en aan de bovenkant met Vlieland. 

Voor vakantiegangers is Texel een ideale locatie. Zowel voor dagrecreatie als voor een langer verblijf is er voor elk wat wils. Ongerepte natuur, brede zandstranden, duinen, tropische zwembaden, kampeerplekken, luxe vakantieparken, kitesurfen, strandpaviljoens, een zelfpluktuin, fietspaden, terrasjes en winkelmogelijkheden: Texel heeft het allemaal. Een uitstekend startpunt hiervoor is vakantiepark De Krim.

Meer informatie:

Veerdienst

Dokter Wagemaker

De veerdienst tussen Texel en Den Helder wordt onderhouden door TESO, 'Texels Eigen Stoomboot Onderneming'. TESO vaart met twee schepen: de Dokter Wagemaker en de Schulpengat. De Dokter Wagemaker, vernoemd naar de oprichter van TESO, is in dienst sinds 2005 en is wat ruimer dan de Schulpengat die sinds 1990 in de vaart is. De Schulpengat wordt in 2016 vervangen door een moderner schip, de Tesselstroom.

De normale TESO-dienstregeling is als volgt:

  • Vanaf Den Helder is er elk uur een afvaart van 6.30 tot en met 21.30 uur. De boot vertrekt op het halve uur
  • Vanaf Texel is er elk uur een afvaart van 6.00 tot en met 21.00 uur. De boot vertrekt op het hele uur

De kassa voor de overtocht is in Den Helder. Een retourticket voor een auto met inzittenen kost €37,-. Op dinsdag, woensdag en donderdag geldt een gereduceerd tarief van €25,-. De wachttijden zijn kort, gemiddeld een half uur. In de zomer worden halfuursdiensten gedraaid. De wachttijd is dan gemiddeld een kwartier. De schepen worden geladen op volgorde van binnenkomst, er zijn geen reserveringsmogelijkheden. De overtocht duurt ongeveer 20 minuten.

Voor navigatiesystemen wordt het volgende adres gebruikt: Havenplein 3, 1781 AB Den Helder voor de overtocht vanuit Den Helder naar Texel.

Meer informatie:

De 7 dorpen van Texel

Texel heeft 7 dorpen. Het grootste dorp is Den Burg dat op het midden van het eiland ligt. Aan de oostkant bevindt zich in de duinen de badplaats De Koog en op het noorden van het eiland ligt De Cocksdorp, geflankeerd door de vuurtoren van Texel. Aan de oostkant van Texel liggen havenplaats Oudeschild en vissersdorp Oosterend. Het verst zuidelijk ligt Den Hoorn en De Waal ligt net ten oosten van Den Burg.

De Cocksdorp

Vuurtoren bij De Cocksdorp

De Cocksdorp is de meest Noordelijke plaats op Texel en staat bekend om de vuurtoren en de zeehonden. Westelijk van De Cocksdorp liggen de vakantieparken De Krim en Landal Sluftervallei. Vanaf paal 33 is er voor voetgangers een veerdienst van De Cocksdorp naar Vlieland. De Koninklijke Nederlandse Redding Maatschappij heeft in De Cocksdorp een reddingstation.

Vakantiepark De Krim is het grootste vakantiepark van het waddeneiland Texel, met tropisch zwembad, parkcentrum en golfbaan. Het vakantiehuis Tesselhoes is op De Krim gevestigd.

De veerdienst Texel-Vlieland is een seizoensgebonden passagiers veerdienst van eind april tot eind september. In het hoogseizoen wordt dagelijks met meerdere afvaarten gevaren. Kaartverkoop 'De Noorman' staat aan de Volharding tegenover de KNRM, 2 kilometer ten noorden van De Cocksdorp. De overtocht naar Vlieland duurt ongeveer 30 minuten.

Meer informatie:

De Koog

De Koog

De Koog is de badplaats van Texel. Het is een gezellig dorp dat in de zomer een haast tropische uitstraling heeft met vele terrasjes, leuke winkeltjes en verschillende straatactiviteiten. De Koog heeft een grote supermarkt en is ondermeer gespecialiseerd in fietsverhuur. Ook duizenden jongeren weten elk jaar De Koog te vinden, mede dankzij de discotheek en de gezellige bars en cafés. Maar ook als u rustiger aan wilt doen dan hoeft u zich in De Koog niet te vervelen, bijvoorbeeld door een bezoek een het natuurmuseum Ecomare of het Juttersmuseum.

De Koog is omringd door natuurschoon en biedt veel mogelijkheden voor een strandbezoek of een fietstocht door de bossen.

Meer informatie:

De Waal

Toegangsborden De Waal

Het plaatsje De Waal ligt centraal op Texel. Met nog geen 500 inwoners is het het kleinste dorp op Texel. Volgens volksverhalen leven de Sommeltjes nabij De Waal, op de Sommeltjesberg. Het Cultuurhistorisch Museum van Texel bevindt zich in De Waal.

Meer informatie:

Den Burg

Den Burg is het grootste dorp van Texel en telt ruim 7000 inwoners, ongeveer de helft van het totaal aantal inwoners van Texel. Den Burg is erg populair onder de toeristen en er is dan ook genoeg te doen. Zo valt er dankzij de vele winkeltjes genoeg te shoppen en kunnen filmliefhebbers een bezoekje brengen aan de bioscoop van Den Burg. Ook heeft Den Burg een openluchtzwembad. Het centrum van Den Burg is rond een Nederland Hervormde Kerk opgebouwd.

Tussen Den Burg en Oudeschild bevindt zich de Erebegraafplaats Hoge Berg Texel. 

Meer informatie:

Den Hoorn

Den Hoorn

Den Hoorn ligt aan de zuidkant van Texel.

Meer informatie:

Oosterend

Oosterend

Oosterend ligt aan de oostkant van Texel. Visserij is een belangrijke bron van inkomsten voor de circa 1700 inwoners van het dorp. Vroeger had Oosterend een eigen haven, maar deze is in de 19e eeuw verzand. De Oosterender vissers hebben hun schepen tegenwoordig in de haven van Oudeschild liggen.

Even ten noorden van Oosterend staat de grote poldermolen Het Noorden. Ten westen staat aan de Waddenzee Kaap Oosterend, een passief visueel herkenningspunt voor de scheepvaart.

Oudeschild

Haven Oudeschild

Oudeschild is een plaats in het oosten van Texel en staat vooral bekend om de haven, waar zowel recreatievaartuigen als vissersschepen een ligplaats hebben. Ook Kaap Skil is in Oudeschild gevestigd. Een vaart met de vissersschepen is hier een aanrader, evenals het vissen op krabben met ham-tussen-wasknijper-aan-touwtje.

Meer informatie:

Natuurgebieden

De natuur van Texel is een heerlijke plek om even tot rust te komen en te genieten van al het moois dat er te vinden is. In de bossen en duinen leven honderden vogelsoorten en vele zeldzame plantensoorten.

De Dennen

De Dennen

De Dennen, gelegen in het westelijke deel van Texel, is een aangeplant bos dat is bedoeld om 'woeste gronden' productief te maken. Bij de aanleg zo rond 1900 stuitte Staatsbosbeheer op een aantal problemen: de grond was te nat, of juist te droog en zoute zeewind droogde de begroeiing uit. De aanleg van sloten, het verrijken van de grond met turf en de aanplant van loofbomen aan de westrand heeft voor een gezond en natuurlijk bos gezorgd.

In De Dennen zijn veel mogelijkheden om in de natuur te recreëren, zoals wandelen, fietsen, paardrijden, picknicken, barbecueën en terreinfietsen. De bosspeelplaatsen zijn zeer geschikt voor kinderspelletjes. Het Sommeltjespad is een ontdekkingspad voor jonge kinderen. Het Alloopad is ook toegankelijk voor blinden, slechtzienden en mensen in een rolstoel.

Meer informatie:

Eierland

Eierland

Eierland is het noordelijkste deel van Texel en staat bekend als een oase van rust en ruimte. Met oeroude duinen naast nieuwe bossen, een polder met fraaie oeverlanden, avontuurlijke kreken en tal van bijzondere planten en dieren. Besloten duinkommen worden afgewisseld met eindeloze vergezichten vanaf duintoppen. Eierland is een ideale plek om te wandelen, te fietsen of paard te rijden, in elk seizoen.

Meer informatie:

De Slufter en De Muy

De Slurfter

De Slurfter is Texels bekendste natuurgebied en was oorspronkelijk bedoeld als een polder. Maar het water van de Noordzee kan door een niet gedicht gat in de buitenste duinenrij een grote vlakte binnendringen waardoor een gevarieerd planten- en dierenleven mogelijk wordt gemaakt.

Natuurgebied De Muy vormt een samenspel van afwisselend duin-, heide- en grasgebied en duinmeer De Muyplas. In het landschap van De Muy groeien ook planten als het zeldzame en tere guichelheil en verschillende soorten orchideeën, waaronder de vroegbloeiende harlekijn.

Meer informatie:

De Geul en Bollekamer

De Geul en Bollekamer

Wandelgebieden De Geul en Bollekamer liggen westelijk van Den Hoorn en bestaan uit natuurlijk gevormde duinen. Dit woeste, groene landschap wordt bevolkt door een gevarieerde fauna.

Meer informatie:

De Hoge Berg

De Hoge Berg

Vijftien meter rijst De Hoge Berg op boven de zeespiegel. Daarmee is dit het hoogste punt van Texel. Wandelen via de buurtweggetjes is een uitstekende manier om dit landschap te verkennen. Het gebied is in 1968 aangewezen als landschapsreservaat. Op de Hoge Berg bevindt zich tevens De Zandkuil, het enige insectenreservaat in Nederland. De vegetatie op de hellingen van deze Zandkuil is ideaal voor de graafbijen en -wespen die daar leven.

Meer informatie:

Cultuur

Bunkers

Duin bunker De Cocksdorp

Texel vervulde samen met Den Helder een belangrijke rol in de Nederlandse kustverdediging. In de jaren voor de Tweede Wereldoorlog werd er op Texel dan ook al hard gewerkt aan een kustbatterij. Deze batterij, 'Batterij Den Hoorn', bestond uit een vuurleidingsbunker en drie geschutsopstellingen. In de loop van de oorlogsjaren veranderde Texel langzaam in een grote vesting, waarvan wordt aangenomen dat deze uit minimaal 500 bunkers bestond.

Tot de laatste maanden van de bezetting verliep de oorlog vrij rustig op Texel, totdat de 'Opstand van de Georgiërs' uitbrak. Van alle gebouwde bunkers op Texel zijn er nog een aantal over. De meeste bunkers in de kuststrook zijn gesloopt.

Meer informatie:

Dialect

Van oorsprong wordt op Texel dialect gesproken. Texelaars spreken niet van 'Teksel', maar zeggen 'Tessel'. Ook een woord als deksel wordt uitgesproken als 'dessel'. In het 'Tessels' zijn invloeden uit diverse vreemde en oude talen merkbaar. In de gezegden in Texels dialect, de zogenaamde sééggies, valt vooral de invloed van de schapenhouderij en de visserij op. Zo zegt men bijvoorbeeld van iemand die doelloos heen en weer loopt, dat 'Hee lóópt os een mál skéép' (Hij loopt als een mal schaap). Tegenwoordig wordt het dialect nauwelijks meer gesproken.

Meer informatie:

Krabbetjes vangen in Oudeschild

Krabbetjes vangen

In de haven van Oudeschild worden door de visserboten restanten vis bij het schoonmaken van de schepen in het havenwater geloosd. Dit is een feestmaal voor krabbetjes, die dan ook in grote getale in de haven leven. Het zelf vangen van krabbetjes is urenlang vermaak voor jong en oud. De benodigdheden zijn: een (houten) wasknijper, vier meter vislijn, een stokje van ongeveer 15 centimeter lang, een plat steentje ter grootte van een 50 eurocent muntje en een paar plakjes ham.

De vislijn wordt aan het stokje geknoopt en opgerold. Het uiteinde van de vislijn wordt door het oogje van de wasknijper gehaald en vastgeknoopt. Een stukje ham en het steentje worden in de wasknijper geklemd. Het krabbetjesvangen kan beginnen!

De meeste krabbetjes leven op de bodem van de haven in de buurt van de vissersschepen. Ze laten zich normaal niet zien. Het volstaat om de wasknijper in het water bij de houten palen door het water heen en weer te halen. Na een paar minuten is de interesse van de krabben gewekt en komen ze te voorschijn uit hun schuilplaatsen. Zodra een krabbetje zich aan de wasknijper heeft vastgeklemd, kan deze worden opgehaald.

Na het vangen willen de krabbetjes graag terug het water in!

Meierblis

 Meierblis

Elk jaar op 30 april worden tegen zonsondergang op diverse plaatsen op Texel de zogenaamde 'Meierblissen' aangestoken. In de weken voorafgaand hieraan wordt door kinderen brandbaar materiaal verzameld. Het bijeengebrachte materiaal wordt op 30 april aangestoken, waarbij de aanwezigen rondom het vuur staan en aan ijzerdraad geregen aardappelen poffen. De kinderen smeren elkaar met roet in. De 'Meierblis' vormt een vreugdevuur, waarmee de komst van de lente en het licht gevierd wordt. 'Blis' is het Texelse woord voor vuur.

Molens

Texel heeft drie actieve molens. Hiernaast staat er een rosmolen in het cultuurhistorisch museum in De Waal.

Het Noorden in Oosterend is een in 1878 gebouwde 'achtkante bovenkruier'. Hij bemaalde de 791 ha grote polder in het noordoosten van Texel, op de binnendijks gelegen bergboezem of kolk, welke bij laag water via een uitwateringssluis in de zeedijk kon aflopen op de Waddenzee. 

De Kemphaan is een voor inmaling gebouwde 'weidemolen'. Hij staat in de polder Waal en Burg op ongeveer 1,8 kilometer ten westnoordwesten van De Waal. De molen staat in een natuurgebied dat het gehele jaar voor het publiek is gesloten.

De Traanroeier is een in 1902 als korenmolen gebouwde 'achtkante bovenkruier met stelling' die een tijd dienst deed voor elektriciteitsopwekking. Zowel vanuit zee als vanaf de landzijde gezien bepaalt hij door zijn forse afmetingen in sterke mate het gezicht van Oudeschild.

Ouwe Sunderklaas

Elk jaar op 12 december wordt door de Texelaars 'Ouwe Runderklaas' gevierd. De kinderen gaan 's middags en de ouderen 's avonds verkleed en gemaskerd de straat op om op humoristische wijze zaken aan de kaak te stellen die in dat jaar op het eiland voorgevallen zijn. Hiervoor worden borden met tekst gebruikt en wordt om herkenning te voorkomen met verdraaide stem gesproken. Na dit zogenaamde 'speulen' wordt het feest tot in de kleine uurtjes voortgezet in de cafés. Oorspronkelijk vond het feest in de huiskamers plaats; alleen in De Cocksdorp gebeurt dit tegenwoordig nog.

Sommeltjes

Sommeltjes zijn mythische wezens uit volksverhalen van Texel. Sommeltjes zijn een soort aardmannetjes of trollen die in het maanlicht zouden dansen op de Sommeltjesberg, een sinds lang afgegraven grafheuvel bij De Waal. Als ze in het zonlicht komen, verstenen ze. In het Nationaal Park Duinen van Texel is door Staatsbosbeheer een Sommeltjespad gemaakt in het bos aan de Pelikaanweg. Langs deze route kunnen allerlei versteende sommeltjes bewonderd worden.

Meer informatie:

Strandjutten

Strandjutten is het zoeken op het strand van aangespoelde spullen. Het jutten is ontstaan uit pure armoede. Mensen zochten op het strand naar spullen die ze konden gebruiken. Wrakhout ging in de kachel of er werden schuren van gebouwd. Tegenwoordig is strandjutten op Texel voor veel Texelaars een hobby.

Meer informatie:

Texel 600 jaar stad!

Het eiland Texel met zijn 7 karakteristieke dorpen (Den Burg, Oosterend, De Waal, De Koog, De Cocksdorp, Den Hoorn en Oudeschild) werd in 1415 een stad. Texel is trots op dit 600-jarig stadsrecht en gaat het jubileum in 2015 vieren.

Meer informatie:

Volksverhalen van Texel

Texel kent vele vertellingen en andere volksverhalen. De legende van de Sommeltjes en de vele verhalen over strandjutters zijn bij velen bekend.

Meer informatie:

Voorzieningen en hulpdiensten

VVV

De VVV op Texel is gevestigd in Den Burg. De voornaamste taken van de VVV zijn het verschaffen van informatie aan gasten, de promotie en marketing van Texel als vakantie-eiland en het bieden van boekingsfaciliteiten voor logiesverstrekkers op Texel.

Meer informatie:

Huisartsenpost en apotheek

Wie op Texel verblijft en 's avonds, 's nachts of in het weekend dringend huisartsenhulp nodig heeft kan telefonisch contact opnemen met de huisartsenpost op 0222-321143. De medewerker van de huisartsenpost zorgt dan voor de benodigde hulp. Voor levensbedreigende situaties belt u altijd met 112.

De apotheek bevindt zich in Den Burg. 

Meer informatie:

Koninklijke Nederlandse Redding Maatschappij

De hoofdtaak van de KNRM is het redden en helpen van mensen op zee en ruime binnenwateren. Alarmering van de reddingboot geschiedt via het telefoonnummer van het kustwachtcentrum 0900-0111. Voor levensbedreigende situaties belt u altijd met 112.

Meer informatie:

Politie

Het politiebureau op Texel bevindt zich in Den Burg. Het kantoor is geopend op maandag tot en met vrijdag tussen 09.00 uur en 12.00 uur en is te bereiken onder nummer 0900-8844. Voor levensbedreigende situaties belt u altijd met 112.

Meer informatie:

Brandweer

De voertuigen van de brandweer op Texel bevinden zich in Den Burg. De brandweer kan worden bereikt onder nummer 0222-362166. Voor levensbedreigende situaties belt u altijd met 112.

Meer informatie:

Copyright © 2015-2016 Tesselhoes